سفر به گرند کنیون: شگفتی های پنهان در دل یکی از عجایب طبیعی جهان - مجله دانلود و سرگرمی

اگر علاقمند به سفر با بهترین قیمت تور آمریکا هستید با ما همراه شوید، با مجری مستقیم تور آمریکا از نیویورک، واشنگتن، لس آنجلس، سان فرانسیسکو و لاس وگاس دیدن کنید و بهترین تجربه سفر را داشته باشید.

شگفتی‌های زمین‌شناسی: کتاب تاریخ گمشده زمین

دیواره‌های رنگارنگ گرند کنیون مانند یک کتاب باز تاریخ زمین‌شناسی هستند که قدمتی نزدیک به دو میلیارد سال را به نمایش می‌گذارند. با این حال، این کتاب فصل‌های گمشده‌ای دارد و سن دقیق خود دره نیز موضوع بحث‌های علمی است.

شکل‌گیری دره: رقص آب و سنگ

شکل‌گیری گرند کنیون نتیجه تعامل دو فرآیند اصلی زمین‌شناسی است: بالاآمدگی فلات کلرادو و فرسایش توسط رودخانه کلرادو.

• بالاآمدگی فلات کلرادو: حدود 70 میلیون سال پیش، نیروهای تکتونیکی شروع به بالا راندن تدریجی منطقه‌ای وسیع از پوسته زمین کردند که امروزه فلات کلرادو نامیده می‌شود. این بالاآمدگی که هزاران متر به ارتفاع فلات افزود، شیب رودخانه‌ها را به شدت افزایش داد و به آن‌ها قدرتی ویرانگر برای فرسایش بخشید.
• نظریه‌های سن دره: در مورد سن دقیق دره، دو نظریه اصلی وجود دارد:
  • نظریه "کنیون جوان": این دیدگاه که برای مدت‌ها غالب بود، معتقد است که فرآیند اصلی حفر دره توسط رودخانه کلرادو تنها در 5 تا 6 میلیون سال گذشته رخ داده است.
  • نظریه "کنیون کهن": تحقیقات جدیدتر نشان می‌دهد که بخش‌هایی از دره ممکن است بسیار قدیمی‌تر باشند و فرآیند فرسایش از 70 میلیون سال پیش با شکل‌گیری دره‌های کوچک‌تر آغاز شده باشد که بعدها به هم متصل شده‌اند.

راز بزرگ "عدم تطابق بزرگ" (The Great Unconformity)

یکی از بزرگ‌ترین رازهای زمین‌شناسی گرند کنیون، پدیده‌ای به نام "عدم تطابق بزرگ" است که اولین بار توسط جان وسلی پاول در سال 1869 مشاهده شد. در بسیاری از نقاط دره، لایه‌های سنگی با قدمت حدود 250 تا 500 میلیون سال مستقیماً بر روی صخره‌هایی با قدمت 1.2 تا 1.7 میلیارد ساله قرار گرفته‌اند. این به معنای یک شکاف زمانی بیش از یک میلیارد ساله در تاریخ زمین است که هیچ سنگی از آن دوره باقی نمانده است. زمین‌شناسان معتقدند این شکاف عظیم احتمالاً به دلیل فرسایش گسترده‌ای است که پس از فروپاشی ابرقاره باستانی "رودینیا" رخ داد؛ رویدادی که باعث بالا آمدن و فرسایش کامل کوه‌هایی عظیم شد، پیش از آنکه دریاهای باستانی دوباره این منطقه را بپوشانند.

چرا فسیل دایناسور در گرند کنیون وجود ندارد؟

با وجود اینکه گرند کنیون یک بهشت فسیل‌شناسی است، اما در آن هیچ فسیلی از دایناسورها یافت نمی‌شود. دلیل این امر ساده و در عین حال شگفت‌انگیز است: سنگ‌های این دره یا بسیار قدیمی‌تر از دوران دایناسورها هستند یا بسیار جوان‌تر. لایه‌های سنگی که در دوران مزوزوئیک (عصر دایناسورها) تشکیل شده بودند، به طور کامل در طول زمان فرسایش یافته و از بین رفته‌اند. در واقع، خود دره بسیار پس از انقراض دایناسورها شکل گرفته است. فسیل‌های یافت‌شده در این منطقه عمدتاً به موجودات دریایی باستانی مانند مرجان‌ها، اسفنج‌ها و تریلوبیت‌ها تعلق دارند.

دو لبه، دو دنیا: تفاوت‌های کناره شمالی و جنوبی

بسیاری از بازدیدکنندگان نمی‌دانند که گرند کنیون دو لبه اصلی برای بازدید دارد: کناره جنوبی (South Rim) و کناره شمالی (North Rim) که تجربه‌ای کاملاً متفاوت ارائه می‌دهند. در حقیقت، حدود 90 درصد از گردشگران فقط از کناره جنوبی بازدید می‌کنند و از دنیای متفاوت و آرام کناره شمالی بی‌خبر می‌مانند.

کناره جنوبی (South Rim): دروازه کلاسیک و پرجنب‌وجوش

این کناره چهره نمادین و شناخته‌شده گرند کنیون است که به دلیل دسترسی آسان و امکانات فراوان، به قطب اصلی گردشگری تبدیل شده است.

• دسترسی و فصل بازدید: بزرگترین مزیت آن، باز بودن در تمام 365 روز سال است. همچنین به شهرهای توریستی بزرگی مانند لاس وگاس (حدود 4-5 ساعت رانندگی) و فینیکس (حدود 3.5-4 ساعت رانندگی) نزدیک‌تر است.
• امکانات و خدمات: این بخش مانند یک شهر کوچک توریستی با زیرساخت‌های کامل است. "دهکده گرند کنیون" دارای هتل‌های متعدد (مانند هتل تاریخی El Tovar)، رستوران‌ها، فروشگاه‌ها، بیمارستان، بانک و یک سیستم اتوبوس‌رانی رایگان برای جابجایی بین نقاط دیدنی است.
• چشم‌انداز و فضا: مناظر از این لبه، همان تصاویر کلاسیک و پانورامیکی هستند که در اکثر عکس‌ها دیده می‌شوند و وسعت و عمق دره را به خوبی نمایش می‌دهند. به دلیل حجم بالای بازدیدکنندگان، این منطقه به خصوص در تابستان بسیار شلوغ است و فضایی "کاربرپسند" و مناسب برای خانواده‌ها دارد.
• فعالیت‌ها: تنوع فعالیت‌ها بسیار زیاد است و شامل مسیرهای پیاده‌روی معروفی چون "برایت انجل" (Bright Angel)، تورهای با قاطر، پرواز با هلیکوپتر و دوچرخه‌سواری می‌شود.

کناره شمالی (North Rim): پناهگاهی مرتفع و آرام

این کناره که تنها 10 درصد بازدیدکنندگان را به خود جذب می‌کند، تجربه‌ای آرام، خلوت و بکر از طبیعت را ارائه می‌دهد و به "بهشت درون‌گراها" شهرت دارد.

• دسترسی و فصل بازدید: به دلیل ارتفاع حدود 300 متر بیشتر از کناره جنوبی و بارش برف سنگین، این لبه تنها به صورت فصلی از اواسط ماه مه تا اواسط اکتبر باز است. این منطقه بسیار دورافتاده‌تر است و رانندگی از کناره جنوبی تا شمالی، با وجود فاصله هوایی کم (حدود 34 کیلومتر)، مسیری 340 کیلومتری و حدود 4.5 ساعته است.
• امکانات و خدمات: امکانات بسیار محدودتر است و تنها شامل یک اقامتگاه اصلی به نام "گرند کنیون لوژ" و یک غذاخوری تاریخی می‌شود که باید از ماه‌ها قبل رزرو شوند.
• چشم‌انداز و فضا: ارتفاع بالاتر باعث آب و هوای خنک‌تر (حتی در تابستان) و پوشش گیاهی سرسبز و جنگلی (کاج و صنوبر) شده است. مناظر از این سمت، با پیش‌زمینه‌ای سرسبز، حالتی متفاوت و ظریف‌تر دارند. فضا بسیار آرام، ساکت و به دور از ازدحام جمعیت است.
• حیات وحش منحصر به فرد: این لبه زیستگاه گونه‌های خاصی است. سنجاب کایباب (Kaibab Squirrel) با دم سفید و پرپشتش، گونه‌ای نمادین است که فقط در جنگل‌های کاج پوندروسای این منطقه یافت می‌شود و به دلیل جدایی جغرافیایی از خویشاوند خود در کناره جنوبی، سنجاب اَبِرت (Abert's Squirrel)، نمونه‌ای کلاسیک از گونه‌زایی است.

حیات وحش منحصر به فرد: سازگاری در خرده‌اقلیم‌های متضاد

اختلاف ارتفاع شدید (بیش از 2400 متر) بین لبه‌های خنک دره و کف داغ آن، خرده‌اقلیم‌های (Microclimates) متعددی ایجاد کرده که میزبان اکوسیستم‌های بی‌نظیری است. این پارک ملی زیستگاه حدود 70 گونه پستاندار، بیش از 250 گونه پرنده و نزدیک به 1750 گونه گیاهی است.

کف داغ و خشک دره

در اعماق دره، شرایط بیابانی حاکم است و دمای هوا در تابستان می‌تواند تا 15 درجه سانتی‌گراد گرم‌تر از لبه آن باشد.

• سازگاری گیاهان: گیاهانی مانند کاکتوس، یوکا و آگاو با ذخیره آب در ساقه‌ها و برگ‌های گوشتی و داشتن ریشه‌های گسترده برای جذب سریع آب باران، با این محیط سازگار شده‌اند.
• مار زنگی صورتی: این مار زنگی منحصر به فرد (Crotalus oreganus abyssus) به دلیل رنگ صورتی یا قرمز کم‌رنگش، استتار فوق‌العاده‌ای در میان صخره‌های سرخ‌رنگ دره دارد.
• مارمولک چاکوالا (Chuckwalla): این خزنده گیاهخوار در هنگام خطر، خود را در شکاف سنگ‌ها پنهان کرده و با باد کردن بدنش، بیرون کشیدن خود را برای شکارچیان تقریباً غیرممکن می‌سازد.
• حیوانات شب‌زی: بسیاری از حیوانات این منطقه مانند روباه‌ها و عقرب‌ها برای فرار از گرمای روز، شب‌زی هستند.

بازگشت کرکس کالیفرنیا

آسمان گرند کنیون قلمرو بزرگ‌ترین پرنده آمریکای شمالی، یعنی کرکس کالیفرنیا (کُندور کالیفرنیا) است. این گونه که در آستانه انقراض کامل قرار داشت، با تلاش‌های گسترده حفاظتی نجات یافت و با موفقیت به حیات وحش بازگردانده شد.

تاریخ انسانی: هزاران سال سکونت، معنویت و اکتشاف

گرند کنیون تنها یک پدیده طبیعی نیست، بلکه مکانی با اهمیت فرهنگی و معنوی عمیق برای بومیان آمریکا و صحنه ماجراجویی‌های تاریخی است.

سکونت 12,000 ساله بومیان

شواهد باستان‌شناسی نشان می‌دهد که حضور انسان در این منطقه به بیش از 12,000 سال پیش بازمی‌گردد و امروزه دست‌کم یازده قبیله بومی با این دره پیوندهای تاریخی و فرهنگی دارند.

• قبیله هاواسوپای (مردم آب سبز-آبی): این قبیله برای بیش از 800 سال به طور مداوم در اعماق یکی از شاخه‌های گرند کنیون زندگی کرده‌اند. روستای دورافتاده آن‌ها، سوپای (Supai)، تنها با پای پیاده، اسب یا هلیکوپتر قابل دسترسی است و نامه‌ها هنوز با قاطر به آنجا حمل می‌شود. آبشارهای فیروزه‌ای و مقدس این منطقه، مرکز هویت معنوی آن‌هاست.
• قبیله هوپی (نگهبانان زمین): برای این قبیله، گرند کنیون محل پیدایش اجدادشان از جهان زیرین است، مکانی مقدس به نام "سیپاپونی" (Sipapuni). مسیر زیارتی باستانی "مسیر نمک" نیز یک آیین معنوی عمیق برای ارتباط با نیاکانشان است.
• سایر قبایل: قبایل دیگری چون ناواهو، زونی، پایوت جنوبی و والاپای نیز این دره را بخشی از سرزمین اجدادی و چشم‌انداز معنوی خود می‌دانند.

سفر اکتشافی جان وسلی پاول (1869)

در سال 1869، جان وسلی پاول، کهنه‌سرباز یک‌دست جنگ داخلی آمریکا و استاد زمین‌شناسی، اولین سفر اکتشافی علمی را در طول رودخانه کلرادو رهبری کرد.

• اهمیت علمی: این سفر سه‌ماهه، اولین عبور ثبت‌شده از تمام طول گرند کنیون بود و درک ما از این منطقه را متحول کرد. پاول و تیمش منطقه را نقشه‌برداری کردند، لایه‌های سنگی را توصیف نمودند و ثابت کردند که دره حاصل فرسایش تدریجی رودخانه است. او بود که نام «گرند کنیون» را رایج کرد.
• چالش‌های مرگبار: سفر سرشار از خطرات بود. تیم با تندآب‌های خروشان روبرو شد، یکی از چهار قایق چوبی خود را به همراه یک‌سوم آذوقه از دست داد و با گرسنگی شدید مواجه شد. در اواخر سفر، سه نفر از اعضای ناامید گروه جدا شدند تا پیاده از دره خارج شوند، اما در یک تراژدی تلخ، توسط بومیان کشته شدند.

استودیو برادران کلب: پیشگامان عکاسی

در اوایل قرن بیستم، برادران "اِمِری" و "اِلسورث کُلب" استودیوی عکاسی خود را در لبه جنوبی ساختند. آن‌ها از گردشگران عکس می‌گرفتند و اولین فیلم سینمایی از سفر ماجراجویانه خود در رودخانه کلرادو را ساختند که از سال 1915 تا 1975 به صورت روزانه نمایش داده می‌شد و به یکی از طولانی‌ترین نمایش‌های فیلم در تاریخ تبدیل شد.

جاذبه‌های مدرن و نکات جالب دیگر

• پل اسکای‌واک (Grand Canyon Skywalk): این پل نعل اسبی با کف شیشه‌ای، در محدوده پارک ملی قرار ندارد، بلکه در زمین‌های قبیله هوالاپای (Hualapai) واقع شده است. این سازه در ارتفاع 1200 متری از کف دره، بازدیدکنندگان را 21 متر بر فراز خلأ پیش می‌برد.
• روستایی در لبه دره: روستای گرند کنیون (Grand Canyon Village) یک جامعه کوچک با حدود 1550 نفر جمعیت است که عمدتاً از کارکنان پارک ملی تشکیل شده و دارای مدرسه و کلینیک است.
• عمیق‌ترین دره جهان نیست: با وجود عظمتش، گرند کنیون عمیق‌ترین دره جهان نیست. این عنوان به ژرف‌دره "یارلونگ تسانگپو" در هیمالیا تعلق دارد.
• غارهای پنهان: تخمین زده می‌شود که حدود 1000 غار در گرند کنیون وجود دارد، اما تنها تعداد کمی از آن‌ها کاوش شده‌اند.

خلاصه

گرند کنیون بسیار فراتر از یک منظره زیباست؛ این مکان یک آرشیو زنده از تاریخ زمین، پناهگاهی برای حیات وحش منحصر به فرد و یک مکان مقدس با ریشه‌های عمیق فرهنگی و تاریخی است. نکات کمتر شناخته‌شده‌ای مانند "عدم تطابق بزرگ" که یک میلیارد سال تاریخ زمین را پنهان کرده، و بحث علمی بر سر سن دره (نظریه‌های "کنیون جوان" در مقابل "کنیون کهن")، به درک ما از این شگفتی عمق می‌بخشد. یکی از جالب‌ترین حقایق، وجود دو دنیای کاملاً متفاوت در دو سوی دره است: کناره جنوبی که با دسترسی آسان در تمام سال و امکانات کامل، 90 درصد بازدیدکنندگان را جذب می‌کند و کناره شمالی که با دسترسی فصلی، ارتفاع بیشتر، آب و هوای خنک‌تر و فضایی آرام و بکر، تجربه‌ای خلوت‌تر ارائه می‌دهد. این تفاوت اقلیمی منجر به تکامل گونه‌های خاصی مانند سنجاب کایباب در لبه شمالی و سازگاری حیواناتی چون مار زنگی صورتی در کف داغ دره شده است. این دره یک چشم‌انداز فرهنگی زنده برای دست‌کم یازده قبیله بومی است که تاریخ حضورشان به 12,000 سال پیش بازمی‌گردد و برای قبایلی چون هاواسوپای و هوپی، به ترتیب خانه و محل پیدایش معنوی محسوب می‌شود. داستان‌های انسانی این مکان با سفر اکتشافی حماسی و پرخطر جان وسلی پاول در سال 1869، که درک علمی ما از دره را پایه‌گذاری کرد، و تلاش‌های پیشگامانه برادران کلب در عکاسی، غنی‌تر می‌شود. این حقایق پنهان، گرند کنیون را از یک جاذبه صرف به یک داستان پیچیده و جذاب از زمین، حیات و فرهنگ تبدیل می‌کند.